Phi trường Bạch Mai

Phi trường Bạch Mai có từ năm 1920. Nhà binh Pháp cắm một khu đất rộng ngoài cánh đồng Khương Trung, xây nhà làm xưởng cơ khí, nhà kho đụng vật tư và nhiên liệu, nhà làm việc có phòng kế toán tài vụ, phòng quản lý. Những nhà này lúc đầu chỉ có một tầng. Ngoài khu làm việc có khu giải trí của các sĩ quan. Trại lính Tây canh gác có bộ phận ở trong và ngoài sân bay. Nhân viên Việt Nam làm việc trong các phòng giấy không quá mười người và không phải là quân nhân.

Khu trường bay Bạch Mai không có rào giậu gì cả. Sân bay là một đường băng nhỏ; số máy bay đậu ở đây không nhiều - vì là thời kỳ đầu của hoạt động không quân ở Đông Dương - tổng số có dăm ba chiếc kiểu cánh quạt Bréguet (máy bay bà già), sau thay bằng máy bay kiểu Morane.

Chính thức lúc đầu sân bay Bạch Mai gọi là Gara d’aviation (khu chúa máy bay), sau được nâng lên thành Trung tâm Không quân Bắc kỳ và xây dựng thêm nhiều nhà ở bên trong, có nhà hai tầng. Máy bay chủ yếu được sử dụng làm công việc tuần tiễu và đo đạc bản đồ.

Cạnh trường bay là một con ngòi, còn có tên là sông Lừ, bắt đầu từ dưới ô Chợ Dừa chảy qua cánh đồng làng Khương Thượng, chỗ ngòi qua đường cái dưới một cái cống lớn gọi là cống Tàu Bay. Dân làng xung quanh không được làm nhà ở khu vực gần cổng trường bay.

Quãng đường này chỉ có hai ngôi nhà hai tầng xây kép dành cho sĩ quan Pháp ở phía bắc đường cái; bên phía nam đường cái về sau cũng có thêm mấy ngôi nhà nữa cho gia đình binh lính Việt Nam gác sân bay, gọi là trại Con Gái (Camp des mariés). Thêm một ngôi nhà của tư nhân, đặt tên là “villa Charlotte” của một viên đội Tây lai, vợ người Huế; nhà này sau bán lại cho một cố đạo. Cạnh ngòi có một ngôi đền (gọi là "đền các quan”) của một mụ đồng già sống về nghề cúng bái lên đồng, khách hàng có các "me Tây”.

Đầu đường Tàu Bay giáp phố Đồng Tâm, có một khu công sở là Sở Kỹ thuật nuôi gia súc (Service Zootechnique), ta thường gọi là Trạm Thú y và người làng Phương Liệt thì gọi nó bằng cái tên nôm na "Nhà Trâu”. Sở này chủ yếu chế tạo thuốc tiêm phòng dịch và trông nom chữa chạy các bệnh trâu, bò, ngựa được thành lập từ những năm đầu thế kỷ, thời kỳ người Pháp hăng hái thực hiện chương trình khai thác Đông Dương, khuyến khích bọn thực dân mở đồn điền trồng cây công nghiệp và chăn nuôi; nơi đây nhiều lần họ tổ chức hội thi gia súc (comices agricoles) đặt giải thưởng cho bò và ngựa để chọn giống bò sữa và ngựa thi.

Trạm Thú y chiếm một khoảng đất rất rộng; bên trong là trại cỏ, chỗ trồng cỏ nuôi gia súc. Trại cỏ sau bị thu hẹp dần lấy đất mở rộng bệnh viện Bạch Mai và làm trạm xăng dầu; chỗ sát mặt đường nay là doanh trại bộ đội.

Cũng ở đầu đường này, phía giáp làng Phương Liệt, là dãy nhà lá của Tư Xộp và Năm Trấn, người làng Phương Liệt, làm nghề thổi cơm tháng cho những người làm công trong các công sở chung quanh: Sở Vô tuyến điện, bệnh viện, trạm thú y và lính ta làm trong trường bay không có gia đình. Lũy tre làng ở sát mé đường, từng quãng ở bên trong có chiếc nhà gạch có cổng đi ra đường cái của mấy gia đình các ông Quảng, Hiệp, Đệ.
 

04/12/2017

Bình Luận

Xem thêm các bài liên quan

Gửi câu hỏi

Tên bạn (*):
Email (*):
Câu Hỏi (*):